Danıştay 13. Daire, Esas No: 2015/2419, Karar No: 2021/5339

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Metal Plastik Makine İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret
Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Adana Tedarik Bölge Başkanlığı’nca 25/04/2013 tarihinde gerçekleştirilen “7 Kısım Sanayi Tipi Makine Alımı” ihalesinin 70 adet Sanayi Tipi Çamaşır Yıkama Makinesi’ne (Tip-2 Çeşit-1) ilişkin 6. kısmı uhdesinde kalan davacı şirketin, mal alımına ilişkin 06/06/2013 tarihinde imzalanan sözleşme ile üstlendiği taahhüdünü mücbir sebepler dışında ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmediğinden bahisle 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 26. maddesi uyarınca 1 (bir) yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerinden yasaklanmasına ilişkin 15/04/2014 tarih ve 28973 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi’nce verilen kararda; davacı şirketin sözleşme imzalandıktan sonra 60 günlük normal teslim süresi içerisinde makinelerin muayeneye hazır olduğuna dair beyanda bulunduğundan FAT (Fabrika Testi Uygulaması) teyit işlemine gerek görülmeyerek doğrudan muayene komisyonu oluşturulmak suretiyle tesislere gidildiğinde makinelerin montajlarının tam olarak yapılmadığının ve muayeneye hazır vaziyette olmadığının tespit edilmesi üzerine … tarih ve … numaralı muayene raporunun düzenlendiği, davacı şirketin 01/10/2013 tarihli dilekçesi ile yeniden muayene komisyonu oluşturulması talebinde bulunması üzerine bu defa 2. muayene işlemlerini başlatacak FAT teyit işlemi için tesislere gidildiği, ancak tesislere gidildiğinde makinelerin ilk muayenede olduğu gibi yine demonte vaziyette olduğu ve muayeneye hazır olmadığının görülmesi nedeniyle FAT teyit işlemi yapılmadığına dair tutanak tanzim edildiği, kalan teslim süresi 07/10/2013 tarihi itibarıyla dolan şirkete 09/10/2013 tarihli ihtarname gönderildiği, şirketin 27/11/2013 tarihli dilekçe ile makinelerin muayenesinin tekrar yapılması için müracaatta bulunduğu, FAT teyit işlemi için 03/12/2013 tarihinde tesislere yeniden gidildiği, görevli personele makineler gösterilmediğinden teyit işleminin yapılamadığı, muayene muhtırasının düzenlenemediğine ilişkin 03/12/2013 tarihli tutanak düzenlendiği, şirketin makinelerin muayene komisyonuna gösterileceğine dair beyanına güvenilerek 04/12/2013 tarihinde makinelerin komisyona sevk edildiği, 20/12/2013 tarihli muayenenin olumsuz olarak sonuçlandığı, şirketin yeniden muayene talebi üzerine oluşturulan ikinci muayene komisyonunda da olumsuz karar verilerek sonucun kesinleştiği, bu durumda, davacı şirketin ihaleye ilişkin olarak 06/06/2013 tarihinde imzalanan sözleşme hükümlerine uygun olarak makineleri teslim etmediği, taahhüdünü yerine getirmediği anlaşılmakla, 4735 sayılı Kanun’un 26. maddesi hükmü uyarınca 1 yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, imalatı tamamlanan makinelerin muayenesi için 26/07/2013 tarihinde idareye başvuru yapıldığı, muayene komisyonu üyelerince 10/09/2013-13/09/2013 tarihleri arasında fabrikaya gelinerek inceleme yapıldığı, komisyon tarafından yapılan ilk muayene işlemlerinin usulüne uygun olarak gerçekleştirildiği ve ürünlerin ifaya uygun olmadığına karar verildiği, bu şekilde sözleşmede öngörülen teslim süresi içerisindeki iki teslim hakkından birinin kullanılmış olduğu, bunun dışında 30 günlük ihtar süresi içerisinde bir teslim hakları daha bulunduğu, 03/10/2013 tarihinde teslim edilen ürünlerin muayene komisyonu oluşturularak değerlendirilmesi için yeniden başvuruda bulunulduğu, sözleşme hükümleri uyarınca 5 iş günü içerisinde muayene komisyonu oluşturulması ve muayenenin yapılacağı gün ve saatin bildirilmesi gerekirken herhangi bir bildirim ve tebligat yapılmadan saymanlık biriminde görevli bir personel tarafından muayene işleminin gerçekleştirildiği, ikinci muayene işlemi usulüne uygun olmadığı için 30 gün süreli ihtar aşamasına geçilemeyeceği, ürünlerin hazır hâle getirilip muayene komisyonu tarafından incelenmesine imkân verilmeden sözleşmenin feshine karar verildiği, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmeyen davacı şirket hakkında tesis edilen yasaklama işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … ‘NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
ESAS YÖNÜNDEN:
MADDİ OLAY:
Adana Tedarik Bölge Başkanlığı’nca 25/04/2013 tarihinde gerçekleştirilen “27 Kısım Sanayi Tipi Makine Alımı” ihalesinin 70 adet Sanayi Tipi Çamaşır Yıkama Makinesi’ne (Tip-2 Çeşit-1) ilişkin 6. kısmı davacı şirketin uhdesinde kalmış, 06/06/2013 tarihinde mal alımına ait sözleşme imzalanmıştır.
Davacı şirket tarafından 26/07/2013 tarihinde idareye imalatı tamamlanan makinelerin muayenelerinin fabrikada yapılması hususunda talepte bulunulmuş, idarece belirlenen muayene komisyonu tarafından önceden bildirilen 11/09/2013 tarihinde yapılan muayene sonucunda tanzim edilen tutanağa göre teslim edilen demonte vaziyetteki ürünler uygun bulunmamış, yapılan muayeneye davacı tarafından herhangi bir itiraz yapılmadan davacının birinci muayene hakkı olumsuz sonuçlanarak kesinleşmiştir.
Davacı tarafından ilk muayenede kabulü yapılmayan makinelerin ikinci muayenesinin talep edilmesi üzerine saymanlıkça görevlendirilen bir personel tarafından 07/10/2013 tarihinde makinelerin montajının yapılmadığı ve tamamının demonte vaziyette olduğu tespit edilmiş, teslim süresi içerisinde taahhüt konusu makineleri muayeneye hazır hâle getirmemesi nedeniyle davacıya 25/10/2013 tarihinde ihtar çekilerek ürünleri teslim etmek üzere 30 günlük süre verilmiştir.
İdarenin görevlendirdiği personelin 03/12/2013 tarihinde makinelerin bulunduğu fabrikaya gelmesi üzerine sözleşme konusu makineler ilgili personele gösterilmediğinden teyit işlemi gerçekleştirilememiştir.
Sonrasında, idarece 20/12/2013 tarihinde yapılan muayene sonucunda tanzim edilen tutanakla, makinelerin montajının tamamlanmaması nedeniyle ifaya uygun olmadığı tespit edilmiş, 30/12/2013 tarihinde muayene sonucunun davacı şirkete bildirilmesi üzerine davacının 10/01/2014 tarihli dilekçe ile idareye başvurarak 20/12/2013 tarihli muayenenin ihtarlı süre içerisinde yapılan bir muayene olmadığı, itiraz muayenesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiş ve yeniden muayene talebinde bulunulmuştur.
18/02/2013 tarihinde muayene komisyonu tarafından yeniden muayene işlemi gerçekleştirilmiş, 70 adet makinenin 43 adedinin fonksiyona hazır olduğu, ancak 27 adedinin ise kapak, kontrol paneli, deterjan gözü, yan ve arka kapaklar gibi unsurların montajının gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir.
Bunun üzerine 01/04/2014 tarihli Milli Savunma Bakanlığı oluru ile, sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle davacının kamu ihalelerine katılmaktan 1 (bir) yıl süreyle yasaklanmasına karar verilmiştir.
Anılan yasaklama işleminin 15/04/2014 tarih ve 28973 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanması üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İdarenin sözleşmeyi feshetmesi” başlıklı 20. maddesinde, “Aşağıda belirtilen hâllerde idare sözleşmeyi fesheder:
a) Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine, ihale dokümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, idarenin en az on gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi,
…
hâllerinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.”; “Yasak fiil ve davranışlar” başlıklı 25. maddesinde, “Sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:
…
f) Mücbir sebepler dışında, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmemek…”; “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 26. maddesinde ise, 25. maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, 4734 sayılı Kanun’un 2. ve 3. maddeleri ile istisna edilenler dâhil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, sözleşmeyi uygulayan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise İçişleri Bakanlığı tarafından verilir.” kurallarına yer verilmiştir.
Türk Silahlı Kuvvetleri Mal Alımları Denetim, Muayene ve Kabul İşlemleri Yönergesi’nin “Muayene Faaliyetlerine İlişkin Esas ve Usuller” başlıklı 3. bölümünün “Kabul Muayenesi” başlıklı 1. kısmının “Fabrika Testi (FAT) Uygulaması” başlıklı (f) paragrafında,
“İhale dokümanı ve sözleşmesinde belirtilmesi şartıyla, fabrika tesislerinde fiziksel muayenenin tamamının veya teslim yerinde mevcut olmayan ve sadece üreticisinde bulunan, özel test teçhizatları, ortamı veya personeli ile yüklenici tesislerinde (veya yüklenici tarafından öngörülen tesislerde) yapılabileceği değerlendirilen isteklerin, görevlendirilen komisyon tarafından yapılan fiziksel muayenenin bir safhasıdır. İhale dokümanı ve sözleşmesinde aksine bir hüküm yok ise FAT uygulamasına ait esas ve usuller aşağıda açıklandığı şekilde yürütülür. Ayrıca aşağıda açıklanmayan hususlarda bu Yönerge’nin diğer hükümleri uygulanacaktır.
(1) İhale dokümanında ve sözleşmesinde malın yüklenici tesislerinde Fabrika Testlerinin yapılacağının belirtilmesi esastır.
(2) Yüklenici tarafından, malın ihale dokümanı ve sözleşmesine uygun olarak FAT’ın yapılacağı yerde hazır hâle getirildiğine dair yazılı başvurunun idare (mal saymanlığına veya sözleşme makamına) kayıtlarına girdiği tarihten itibaren en geç beş iş günü içerisinde Muayene Muhtırası ilgili mal saymanlığınca tanzim edilir. Muayene Muhtırası tanzim edilmeden önce malın tam ve eksiksiz FAT’a sunulması hususu mal saymanlığınca teyit edilmelidir.
(3) Muayene muhtırası, malın muayenesini yapacak olan muayene makamına gönderilir. Görevlendirilen komisyonca FAT yapılır.
(4) Teknik şartnamesindeki isteklerden hangilerinin FAT’ta yapılacağı hususunda teknik şartnamesinde hüküm bulunması esas olmakla birlikte şayet FAT’ta yapılacağına dair hüküm yok ise bu hususlar komisyon tarafından belirlenecektir.
(5) Sözleşmesinde; fabrika tesislerinde fiziksel muayenenin tamamının yapılmasına yönelik hüküm olmadığı takdirde, teslim yerinde fiziksel muayene kapsamında yapılabilecek isteklerin muayenesi, yükleniciyi bilgilendirmek ve teslim yerinde ortaya çıkabilecek olan uygunsuzlukları önlemek amacıyla, ilgili yüklenici tesislerinde kontrol maksatlı yapılır. Bu işlemin kabul aşamasındaki karara yönelik bağlayıcı niteliği yoktur. Yüklenici tesislerinde yapılan bu tespitler sonucunda, FAT kapsamındaki istekler için Fabrika Test Raporu (EK-L), FAT kapsamı dışındaki diğer fiziksel istekler için de Muayene ve Kabul Komisyonu Muayene Raporu (EK-D) düzenlenir. Ancak Muayene ve Kabul Komisyonu Muayene Raporu (EK-D) muayene neticesi hanesine karar yazılmaz.” düzenlemesine yer verilmiştir.
7 Kısım Sanayi Tipi Makine Alımına Ait Sözleşme’nin “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12.1.1. maddesinde, “İdare tarafından sözleşmeye ilişkin ödemeler malları teslim alan birlik ve kurumlar tarafından (muayene işlemlerinin tamamlanmasını ve kati kabulünü müteakip) usulüne uygun olarak düzenlenen belgelere (muayene muhtırası, taşınır işlem belgesi v.b) istinaden Maliye Bakanlığı’nca belirlenen esas ve usuller ve serbest bırakılan ödenekler çerçevesinde 03.7.1.90 mali satır harcama kaleminden Adana Tedarik Bölge Başkanlığı Saymanlık Müdürlüğü’nde yapılacaktır.”; “Denetim, muayene ve kabul işlemleri” başlıklı 30.1.4. maddesinde, “Teslim süresine muayenede geçen süreler dâhil değildir. Muayenede geçen süre; yüklenicinin malı ihale dokümanına uygun şekilde ilgili birliğe teslim ettiği tarihi takip eden günden başlayarak, muayene raporunun yükleniciye tebliğ tarihine (dâhil) kadar devam eden süredir.”; “Fiziksel Muayene” başlıklı 30.1.2.2. maddesinde, “Muayeneyi yapacak makam tarafından, öncelikle yükleniciye muayene ve kabul işlemlerinin yapılacağı tarih bildirilerek; belirtilen yer, gün ve saatte hazır olması yazılı olarak bildirilir.”; “İtiraz Muayeneleri” başlıklı 30.1.4.1. maddesinde, “İtiraz muayeneleri sadece ilk muayeneden olumsuz çıkan ve itiraz edilen hususlara yönelik olarak, yürürlükteki Türk Silahlı Kuvvetleri Mal Alımları Denetim, Muayene ve Kabul İşlemleri Yönergesi esaslarına göre yapılır.”; “Muayene ve Kabul Hizmetleriyle İlgili Diğer Hususlar” başlıklı 30.1.5.3. maddesinde, “Yüklenici muayene edilmek üzere teslim ettiği malının reddedilmesi hâlinde, reddedilen malın yerine teslim süreleri içerisinde sadece 2 (iki) defa daha mal teslim etme hakkına sahiptir. Taahhüt ettiği malı teslim sürelerine uygun olarak yerine getirmediği takdirde, idare tarafından çekilecek 30 (otuz) günlük ihtarlı süre içerisinde, yüklenici 1 (bir) defa mal getirme hakkına sahiptir.”; 30.2. maddesinde, “Bu sözleşme ve eklerinde, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin düzenlenmeyen hususlarda; Kamu İhale Kurumu tarafından yayımlanan Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik’te hüküm bulunması hâlinde bu düzenlemeler esas alınacaktır.”; “Sözleşmenin feshi ve işin tasfiyesi” başlıklı 35.1.1. maddesinde, “İdare, aşağıda belirtilen hâllerde sözleşmeyi fesheder: a) Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine, bu sözleşmenin gecikme cezasını düzenleyen maddesinde belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, idarenin bu sözleşmede belirlediği süreyi ve açıklamaları içeren ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi, b) Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanun’un 25. maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi hâllerinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” kuralları yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan mevzuat hükümlerinden, yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi üzerine, sözleşmede belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, idarenin en az 10 (on) gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi hâlinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların gelir kaydedileceği ve sözleşmenin feshedilerek hesabın genel hükümlere göre tasfiye edileceği; mücbir sebepler dışında, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmemenin sözleşmenin uygulanması sırasında yasak olan fiil ve davranışlar arasında sayıldığı, bu fiil ya da davranışta bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, 4734 sayılı Kanun’un 2. ve 3. maddeleri ile istisna edilenler dâhil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği anlaşılmaktadır.
Kamu ihalelerinden yasaklama işleminin, sözleşmenin uygulanması aşamasında yüklenicinin taahhüdünün “ihale dokümanı ve sözleşme hükümleri”ne uygun olarak yerine getirilmemesine dayalı olarak tesis edilmesi durumunda, bu idari yaptırımın uygulanacağı yüklenicinin sorumluluklarının öncelikle sözleşmede ve ihale dokümanında yer verilen kurallar göz önünde bulundurularak belirlenmesi gerekir.
Uyuşmazlıkta, sözleşmenin ve ihale dokümanının dikkate alınması gerektiği hususu, aktarılan sözleşmenin 30.2. maddesinde, bu sözleşme ve eklerinde, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin düzenlenmeyen hususlarda; Kamu İhale Kurumu tarafından yayımlanan Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik’te hüküm bulunması hâlinde bu düzenlemelerin esas alınacağı şeklinde ayrıca belirtilmiştir. Bu nedenle, muayene ve kabul işlemlerine yönelik olarak sözleşmede hüküm varsa, Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik’te veya Türk Silahlı Kuvvetleri Mal Alımları Denetim, Muayene ve Kabul İşlemleri Yönergesi’nde yer alan kurallar uygulanmayacaktır.
Öte yandan, taraflar arasında imzalanan sözleşmede, Türk Silahlı Kuvvetleri Mal Alımları Denetim, Muayene ve Kabul İşlemleri Yönergesi’nin aktarılan düzenlemelerinde belirtilen fabrika testi (FAT) uygulamasına açıkça yer verilmemiştir. Dolayısıyla Yönerge’nin aktarılan kısımlarında belirtildiği üzere, sözleşmede fabrika tesislerinde fiziksel muayenenin tamamının yapılmasına yönelik hüküm olmadığından, teslim yerinde fiziksel muayene kapsamında yapılabilecek isteklerin muayenesi, yükleniciyi bilgilendirmek ve teslim yerinde ortaya çıkabilecek olan uygunsuzlukları önlemek amacıyla, ilgili yüklenici tesislerinde kontrol maksatlı yapılacak, bu işlem kabul aşamasındaki karara yönelik bağlayıcı niteliğe sahip olmayacaktır.
Buna göre, söz konusu işe ilişkin olarak taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 30.1.5.3. maddesi uyarınca, yüklenicinin, muayene edilmek üzere teslim ettiği malın reddedilmesi hâlinde, reddedilen malın yerine teslim süreleri içerisinde 2 (iki) defa daha mal teslim etme hakkına sahip olduğu, taahhüt ettiği malı teslim sürelerine uygun olarak yerine getirmediği takdirde, idare tarafından çekilecek 30 (otuz) günlük ihtarlı süre içerisinde, yüklenicinin 1 (bir) defa daha mal getirme hakkının bulunduğu, bu hakların sözleşmede öngörülen muayene ve denetim usulüne uygun biçimde kullandırılması gerektiği, söz konusu malzemelerin teslimi için davacıya ihtarlı süre hariç iki hak tanındığı, iki muayene hakkının da olumsuz sonuçlanması hâlinde davacı şirkete ihtar yapılarak ürünlerin teslimi için son defa 30 günlük süre verilmesi gerektiği açıktır.
Dosyanın incelenmesinden, 11/09/2013 tarihinde yapılan muayene ile birinci muayene hakkı olumsuz sonuçlanan davacının talebi üzerine muayene komisyonu tarafından ikinci muayene işlemine geçilmeden saymanlıkça görevlendirilen bir personel tarafından 07/10/2013 tarihinde makinelerin montajının yapılmadığı ve tamamının demonte vaziyette olduğunun tespiti üzerine teslim süresi içerisinde taahhüt konusu makineleri muayeneye hazır hâle getirmemesi nedeniyle davacıya 25/10/2013 tarihinde ihtar çekilerek ürünleri teslim etmek üzere 30 günlük süre verildiği, bu yolla davacıya ikinci muayene hakkının tanınmamış olduğu, her ne kadar 20/12/2013 ve 18/02/2014 tarihlerinde gerçekleştirilen muayene işlemleriyle davacıya birinci muayene hakkından sonra ikinci bir muayene hakkı tanındığının kabulü gerekmekte ise de, sözleşmede öngörülen “Taahhüt ettiği malı teslim sürelerine uygun olarak yerine getirmediği takdirde, idare tarafından çekilecek 30 (otuz) günlük ihtarlı süre içerisinde, yüklenici 1 (bir) defa mal getirme hakkına sahiptir.” kuralı uyarınca iki muayene hakkı verildikten sonra davacı şirkete bir de ihtarlı süre içerisinde makineleri getirmesi gerektiği, aksi hâlde sözleşmenin feshedileceğinin usulüne uygun bir şekilde bildirilmesi gerekirken bu usule uyulmadan doğrudan yasaklama sürecinin başlatıldığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, muayene ve denetim işlemlerinin sözleşmede öngörülen komisyon aracılığıyla gerçekleştirilerek gerekli tutanakların düzenlenmesi yoluyla davacıya ifası gereken makineleri sözleşmede öngörülen sayıda ve şekilde teslim etme hakkı tanınması, bu hakların tüketilmesinden sonra makinelerin tesliminin ifa edilmemesi hâlinde sözleşmenin feshedilerek yasaklama sürecinin işletileceğinin en az 30 günlük süre verilerek davacıya ihtarı gerekirken, bu yolun izlenmemesi nedeniyle taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmediği usulüne uygun olarak ortaya konulamayan davacının 1 (bir) yıl süreyle kamu ihalelerinden yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme’ye gönderilmesine,
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 23/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.